Uit cijfers van energiebedrijf Tado blijkt dat de gemiddelde binnentemperatuur in Nederlandse huishoudens deze winter 16,9 graden is. Het onderzoek werd uitgevoerd tussen 1 november 2025 en 15 januari 2026. Daarmee wonen Nederlanders in de koudste huizen van de Europese Unie. De verwarming staat het hoogst in Hongarije (20,17°C) en Slowakije (20,08°C). In de winter van 2024 had Nederland ook al de laagste binnentemperatuur (17°C).
‘Niet klagen over de kou’
Het grootste deel van het energieverbruik van huishoudens in de EU gaat op aan het verwarmen van woningen en van water. Dat de temperaturen in Nederlandse huizen zo laag zijn, heeft meerdere oorzaken. In veel andere EU-landen betekent een warm huis gastvrijheid. In Nederland is ‘niet klagen over de kou’ bijna een deugd. Andere oorzaken:
1. Te hoge energiekosten.
2. Energiearmoede.
3. In zuidelijke landen is een groot deel van het jaar geen verwarming nodig.
4. ‘Doe maar een trui aan’-mentaliteit.
5. Nederlanders zijn zuinig.
6. Huizen zijn beter geïsoleerd en hebben centrale verwarming en thermostaten.
7. Klimaatbewustzijn.
Advies voor de thermostaat
Maar wat is eigenlijk het advies voor de thermostaat? De Wereldgezondheidsorganisatie adviseert een binnentemperatuur van 18 graden voor gezonde volwassenen. Nederlanders zitten daar gemiddeld dus ruim een graad onder. Dat scheelt wel op de energierekening: volgens berekeningen bespaart een lagere temperatuur ongeveer 7,6 procent aan energiekosten.
Bespaar zonder in de kou te zitten
Kleine ingrepen hebben al grote invloed op het energieverbruik:
- Laat de warmte niet ontsnappen en houd de kou buiten!
- Plaats een tochtstrip over de brievenbus of langs de deurposten.
- Doe isoleerfolie achter de radiatoren, zodat de warmte kan reflecteren.
- Schijnt de zon? Doe de ramen dicht en de gordijnen open.
- Doe ‘s avonds de gordijnen dicht. Dat houdt de kou voor een groot deel buiten.
- Leg een kleed op de plekken waar u veel bent, dat voelt warmer.
- Zet de cv-ketel op 60 graden.
- Verwarm alleen de ruimtes waar u bent.
- Geef radiatoren de ruimte, hang er geen gordijnen voor en geen bank er tegenaan.
- Met een slimme thermostaat programmeert u wanneer de verwarming aan of uit gaat.
Energiearmoede
Volgens Stichting Consumer Justice (CJF) zet 56 procent van de Nederlanders de verwarming niet aan vanwege te hoge energiekosten. En dan hebben we in Nederland ook nog met energiearmoede te maken. Dat wil zeggen dat huishoudens onvoldoende toegang hebben tot betaalbare energie in huis. Uit cijfers van TNO bleek dat er in 2024 510.000 huishoudens in energiearmoede leefden, dat is 6 procent van alle huishoudens in Nederland. Dit is ook nog eens een toename van bijna 180.000 huishoudens ten opzichte van 2023.